System emerytalny PAYG
Dane mieszaneJak działa system repartycyjny i dlaczego starzenie się jest dla niego wyzwaniem
Teraz łączymy cykl życia jednostki (krok 1) ze strukturą populacji (krok 2). System emerytalny PAYG (Pay-As-You-Go) to mechanizm transferu międzypokoleniowego: pracujący finansują emerytów. Ale co się dzieje, gdy proporcje między pokoleniami się zmieniają?
Bilans systemu emerytalnego PAYG
Bilans systemu
Przepływ pieniędzy w systemie PAYG
Pracujący
Emeryci
Jak działa system PAYG?
W systemie repartycyjnym PAYG nie ma akumulacji funduszy - pieniądze przepływają bezpośrednio od pracujących do emerytów:
gdzie τ to składka, w to płaca, L to liczba pracujących, b to świadczenie na emeryta, R to liczba emerytów.
Przekształcając, otrzymujemy świadczenie:
Problem demograficzny
Gdy populacja się starzeje:
Mniej pracujących → mniejsze wpływy ze składek
Więcej emerytów → większe wydatki na świadczenia
Gdy L/R (support ratio) spada, są tylko trzy wyjścia:
Obniżyć świadczenia (b↓)
Niższe emerytury, ubożsi emeryciPodnieść składkę (τ↑)
Wyższe obciążenie pracującychPodnieść wiek emerytalny
Więcej L, mniej RKluczowe wnioski
- PAYG to umowa międzypokoleniowa - pracujący finansują emerytów w zamian za obietnicę, że przyszli pracujący sfinansują ich emeryturę
- System jest wrażliwy na demografię - działa dobrze gdy jest dużo pracujących na emeryta; starzenie się społeczeństwa łamie ten warunek
- Trylemat reform - można obniżyć świadczenia, podnieść składki lub podnieść wiek emerytalny; każde rozwiązanie ma koszty
- Wiek emerytalny to klucz - jedyny parametr, który działa "podwójnie" (więcej pracujących I mniej emerytów)
Sprawdź zrozumienie
Składka τ = 20%, support ratio = 4. Ile wynosi stopa zastąpienia (emerytura/płaca)?