Cykl życia
Populacja
Produkcja
PAYG
Rynki
Równowaga
Scenariusze
Krok 1 z 7: Cykl życia jednostki

Cykl życia jednostki

Dane przykładowe

Jak jednostka podejmuje decyzje o konsumpcji i oszczędzaniu przez całe życie

Model nakładających się pokoleń (OLG) opiera się na fundamentalnym założeniu, że ludzie żyją przez skończony czas i podejmują świadome decyzje ekonomiczne na każdym etapie życia. W przeciwieństwie do prostszych modeli zakładających "nieskończenie żyjącego agenta", OLG realistycznie odwzorowuje fakt, że każdy człowiek przechodzi przez fazy: młodość, aktywność zawodową i emeryturę.

Profil życia jednostki

55 70
1.0 4.0
0.90 (niecierpliwy) 0.99 (cierpliwy)
1% 8%

Jak jednostka podejmuje decyzje?

Każda jednostka w modelu rozwiązuje problem maksymalizacji użyteczności przez całe życie, podlegając ograniczeniu budżetowemu w każdym okresie.

max Σj=1J βj-1 · ψ(j) · u(c(j))
Problem optymalizacyjny jednostki

Rozwiązanie tego problemu daje fundamentalne równanie Eulera:

u'(c(j)) = β · (1+r) · ψ(j) · u'(c(j+1))
Równanie Eulera - warunek optymalności

Równanie to mówi, że jednostka wyrównuje użyteczność krańcową między okresami, uwzględniając:

  • Dyskonto czasowe (β) - jak bardzo ceni przyszłość względem teraźniejszości
  • Stopę zwrotu (1+r) - ile zyska odkładając konsumpcję na później
  • Ryzyko śmierci (ψ) - prawdopodobieństwo, że dożyje następnego okresu

Dwa motywy oszczędzania

Motyw cyklu życia

Oszczędzanie w okresie pracy na finansowanie konsumpcji na emeryturze, gdy dochód z pracy spada do zera. To główny motyw w modelu OLG.

Motyw wygładzania

Chęć utrzymania stabilnego poziomu życia mimo zmienności dochodu (niższego na początku i końcu kariery, wyższego w środku).

Kluczowe wnioski

  • Jednostka planuje na całe życie - decyzje dziś zależą od oczekiwań co do przyszłości (płac, emerytur, długości życia)
  • Oszczędzanie jest racjonalne - wynika z chęci wygładzenia konsumpcji i zabezpieczenia emerytury, nie z "cnoty oszczędności"
  • Wiek emerytalny jest kluczowy - określa, jak długo trwa faza akumulacji vs dekumulacji majątku
  • Profil konsumpcji zależy od preferencji - niecierpliwi (niskie β) konsumują więcej dziś, cierpliwi (wysokie β) odkładają na później

Sprawdź zrozumienie

Jednostka dowiaduje się, że będzie żyła 5 lat dłużej niż planowała. Jak wpłynie to na jej decyzje o oszczędzaniu w wieku produkcyjnym?