Załącznik: Struktura kapitału w gospodarce chińskiej
Data: 2026-01-25 Cel: Szczegółowa analiza struktury kapitału w Chinach jako podstawa do modelowania w OLG
Zasada: Wszystkie dane są zweryfikowane i opatrzone przypisami do źródeł. Dane bez weryfikowalnego źródła są wyraźnie oznaczone jako [BRAK DANYCH] lub usunięte.
1. Podsumowanie wykonawcze
Zweryfikowane kluczowe wskaźniki
| Wskaźnik | Wartość | Rok | Źródło |
|---|---|---|---|
| SOE w top 100 spółek (kapitalizacja) | ~54% | VI.2024 | PIIE, Nicolas Véron [^1] |
| Firmy prywatne w top 100 | ~33% | VI.2024 | PIIE [^1] |
| SOE w top 100 (wcześniej) | ~33% | 2021 | PIIE [^1] |
| Nieruchomości w majątku gosp. dom. | ~70% | 2020 | PBOC Survey via CNN [^2] |
| Nieruchomości w majątku gosp. dom. | ~67% ("roughly two-thirds") | 2023 | NY Fed [^3] |
| Aktywa SOE niefinansowych | 401.7 bln CNY | koniec 2024 | Xinhua/Rada Państwa [^4] |
| Aktywa SOE finansowych | 487.9 bln CNY | koniec 2024 | Xinhua/Rada Państwa [^4] |
| Spadek majątku netto gospodarstw | -4.3% | 2022 | Capital Economics via CNN [^2] |
| Majątek netto per adult | $75,731 (-2.2% r/r) | 2022 | UBS Global Wealth Report [^5] |
Kluczowy trend: "State advances, private retreats" (2021-2024)
Udział SOE wśród 100 największych spółek giełdowych (wg kapitalizacji) wzrósł z ~33% (2021) do ~54% (VI.2024), podczas gdy udział firm prywatnych spadł z ~55% do ~33%. [^1]
2. Kapitał państwowy (SOE)
2.1. Aktywa SOE (koniec 2024)
| Kategoria | Wartość | Źródło |
|---|---|---|
| SOE niefinansowe - aktywa | 401.7 bln CNY ($56.4 bln) | Xinhua, raport Rady Państwa do NPC [^4] |
| SOE niefinansowe - kapitał własny państwa | 109.4 bln CNY | Xinhua [^4] |
| SOE finansowe - aktywa | 487.9 bln CNY | Xinhua [^4] |
2.2. Trend "State advances, private retreats"
| Wskaźnik | 2021 | VI.2024 | Zmiana | Źródło |
|---|---|---|---|---|
| SOE w top 100 (kapitalizacja rynkowa) | ~33% | ~54% | +21 pp | PIIE [^1] |
| Firmy prywatne w top 100 | ~55% | ~33% | -22 pp | PIIE [^1] |
Definicja PIIE: Sektor prywatny = firmy z <10% udziałem państwa. Sektor państwowy = SOE (>50% państwa) + MOE (10-50% państwa). [^1]
Uwaga: To są dane o kapitalizacji rynkowej (market cap), nie o aktywach czy udziale w PKB.
2.3. Ziemia - własność państwowa
Zgodnie z Konstytucją ChRL cała ziemia w Chinach jest własnością państwa (miejska) lub kolektywów (wiejska). Obywatele uzyskują prawo użytkowania na określony czas: - Nieruchomości mieszkalne: 70 lat - Komercyjne: 40-50 lat - Przemysłowe: 50 lat
[ŹRÓDŁO DO WERYFIKACJI - Konstytucja ChRL]
3. Kapitał gospodarstw domowych
3.1. Struktura majątku - trend spadku udziału nieruchomości
| Wskaźnik | Wartość | Rok | Źródło |
|---|---|---|---|
| Nieruchomości w majątku gosp. dom. | ~70% | 2020 | PBOC "most recent figures" via CNN [^2] |
| Nieruchomości w majątku gosp. dom. | ~67% ("roughly two-thirds") | 2023 | NY Fed Liberty Street Economics [^3] |
| Właściciele mieszkań (miejskie gosp.) | >80% | 2023 | NY Fed [^3] |
Trend: Spadek z ~70% (2020) do ~67% (2023) w wyniku kryzysu nieruchomości.
3.2. Wartości nominalne (dane 2019)
| Kategoria | Wartość | Źródło |
|---|---|---|
| Nieruchomości mieszkaniowe | $33.32 bln | Seafarer Funds, Nicholas Borst [^6] |
| Depozyty bankowe | $16.06 bln | Seafarer Funds [^6] |
| Nieruchomości w aktywach całkowitych | 43% | Seafarer Funds [^6] |
Uwaga: Dane Seafarer są z końca 2019. Różnica między 43% (Seafarer) a 70% (PBOC) może wynikać z różnej metodologii.
3.3. Wpływ kryzysu nieruchomości (2022-2023)
| Wskaźnik | Wartość | Źródło |
|---|---|---|
| Spadek majątku netto gospodarstw | -4.3% | Capital Economics (2022) via CNN [^2] |
| Spadek majątku per adult | -2.2% do $75,731 | UBS Global Wealth Report 2023 [^5] |
| Spadek aktywów per adult | Pierwszy raz od 2000 | UBS [^5] |
| Ceny nieruchomości | -20%+ od szczytu 2021 | CNN/Bloomberg [^2] |
3.4. Zadłużenie gospodarstw domowych
| Wskaźnik | Wartość | Rok | Źródło |
|---|---|---|---|
| Dług gospodarstw domowych / PKB | 62% | 2023 | NY Fed [^3] |
| Kredyty hipoteczne | $6 bln (~1/3 PKB) | VII.2023 | NY Fed [^3] |
| Kredyty hipoteczne / dług gosp. | >50% | 2023 | NY Fed [^3] |
Trend: Kredyty hipoteczne spadają - po raz pierwszy w historii Chin. [^3]
3.5. Reakcja gospodarstw - wzrost oszczędności
| Wskaźnik | Wartość | Źródło |
|---|---|---|
| Depozyty bankowe gospodarstw | 132 bln CNY ($18 bln) | VI.2023, CNN [^2] |
| Wzrost depozytów w 2022 | +17.84 bln CNY (+80% r/r) | CNN [^2] |
Interpretacja: Spadające ceny nieruchomości → "negative wealth effect" → mniejsza konsumpcja → gromadzenie gotówki. [^2]
4. Implikacje dla modelu OLG
4.1. Kluczowe parametry (na podstawie zweryfikowanych danych)
| Parametr | Symbol | Wartość | Rok | Źródło |
|---|---|---|---|---|
| Udział nieruchomości w majątku | φ_housing | 0.67-0.70 | 2020-2023 | PBOC, NY Fed |
| Trend φ_housing | - | spadający | 2020→2023 | PBOC→NY Fed |
4.2. Parametry wymagające dodatkowej weryfikacji
| Parametr | Symbol | Wartość szacunkowa | Status |
|---|---|---|---|
| Udział SOE w kapitale produkcyjnym | θ_SOE | ~0.60 | Dane PIIE dotyczą kapitalizacji rynkowej, nie kapitału produkcyjnego |
| Produktywność SOE vs prywatne | A_SOE/A_pryw | 0.70-0.85 | Literatura akademicka - wymaga weryfikacji źródeł |
4.3. Zweryfikowany trend
TREND STRUKTURY KAPITAŁU (2020-2024):
MAJĄTEK GOSPODARSTW DOMOWYCH:
├── 2020: ~70% w nieruchomościach (PBOC)
├── 2022: Spadek majątku o 4.3% (Capital Economics)
└── 2023: ~67% w nieruchomościach (NY Fed)
→ TREND: SPADEK udziału nieruchomości
SEKTOR PAŃSTWOWY (kapitalizacja giełdowa):
├── 2021: ~33% top 100 spółek (PIIE)
└── 2024: ~54% top 100 spółek (PIIE)
→ TREND: WZROST udziału państwa ("state advances")
5. Dane wymagające dalszej weryfikacji
Następujące dane pojawiają się w różnych źródłach, ale wymagają weryfikacji pierwotnego źródła:
| Wskaźnik | Wartość przytaczana | Wymaga weryfikacji |
|---|---|---|
| Udział SOE w kapitale korporacyjnym | ~60% | Piketty et al. (2019) - dane do 2015 |
| Sektor nieruchomości / PKB | 20-30% | Różne źródła podają różne wartości |
| Stopa oszczędności gospodarstw | 35-40% | NBS - wymaga weryfikacji |
| FDI stock / PKB | ~19% | UNCTAD - wymaga weryfikacji |
6. Przypisy źródłowe
[^1]: PIIE (2024). "China's private sector has lost ground as state sector has gained share among top corporations since 2021". Nicolas Véron. Peterson Institute for International Economics. https://www.piie.com/research/piie-charts/2024/chinas-private-sector-has-lost-ground-state-sector-has-gained-share-among
[^2]: CNN Business (2023). "Analysis: China's economy will be hobbled for years by the real estate crisis". Laura He. October 6, 2023. https://www.cnn.com/2023/10/06/economy/china-economy-real-estate-crisis-intl-hnk/index.html - Cytuje Capital Economics (spadek 4.3%) - Cytuje PBOC (70% majątku w nieruchomościach) - Cytuje dane o depozytach
[^3]: NY Fed Liberty Street Economics (2023). "Why Are China's Households in the Doldrums?". September 27, 2023. https://libertystreeteconomics.newyorkfed.org/2023/09/why-are-chinas-households-in-the-doldrums/ - "roughly two-thirds of household assets" w nieruchomościach - Dług gospodarstw 62% PKB - Kredyty hipoteczne $6 bln
[^4]: Global Times / Xinhua (2025). "China's state-owned enterprises report total assets of 401tr yuan at end-2024". Raport Rady Państwa do NPC. https://www.globaltimes.cn/page/202510/1346602.shtml
[^5]: UBS Global Wealth Report 2023. Cytowane przez Fortune (2023). "China's middle class battered by real-estate meltdown". https://fortune.com/2023/12/17/china-middle-class-real-estate-meltdown-wealth-loss/
[^6]: Seafarer Funds (2024). "How Strong is China's Household Balance Sheet?". Nicholas Borst. https://www.seafarerfunds.com/prevailing-winds/chinas-household-balance-sheet/ - Dane dotyczą końca 2019 - $33.32 bln nieruchomości, $16.06 bln depozyty
7. Uwagi metodologiczne
-
Różnice w definicjach: PIIE mierzy kapitalizację rynkową (market cap), nie aktywa ani kapitał produkcyjny. Różne źródła mogą używać różnych definicji "udziału państwa".
-
Luki w danych: Brak regularnych, publicznych badań PBOC o strukturze majątku gospodarstw domowych po 2020. Ostatnie publiczne dane CHFS (Southwestern University) są z 2019.
-
Szacunki vs dane: Niektóre szeroko cytowane liczby (np. "60% kapitału w SOE") pochodzą z badań akademickich z danymi do 2015 i mogą nie odzwierciedlać obecnej sytuacji.
-
Kapitalizacja vs kapitał: Wzrost udziału SOE w kapitalizacji giełdowej (PIIE) niekoniecznie oznacza wzrost udziału w kapitale produkcyjnym - może wynikać z różnic w wycenie rynkowej.
Załącznik wygenerowany: 2026-01-25 Zasada: tylko zweryfikowane dane z przypisami